De Waag, Doesburg (Gelderland)

Stadsbierhuys De Waag in Doesburg dateert uit 1478 en is zodoende de oudste nog functionerende horecagelegenheid van Nederland, waarmee het zelfs een plek in het Guinness Book of Records zou hebben veroverd. De claim wordt overigens ernstig betwist door ’t Goude Hooft in Den Haag uit 1431 en wat te denken van de Draak in Bergen op Zoom uit 1397.

Terug naar Doesburg en naar De Waag: het pand aan de Koepoortstraat is oorspronkelijk gebouwd onder de naam Nieuw Gelre of Het Hoge Huis Gelria. Vanaf de bouw eind 15e eeuw heeft het twee belangrijke functies: als waaggebouw en als stadsbierhuys.

Handelslieden en andere kooplui moeten er hun goederen laten wegen, wat voor de stad Doesburg een belangrijke bron van stadsbelastingen en derhalve inkomsten is. De pachter van de Waag heeft bovendien het monopolie op de verkoop van 'vreemde bieren'. In de middeleeuwen geldt bier als de belangrijkste volksdrank omdat water vol ziektekiemen zat en dus flink wat meer gevaren voor de volksgezondheid oplevert. In De Waag is er altijd veel leven in de brouwerij: arbeiders uit de stad krijgen er een deel van hun loon in bier uitbetaald en kooplieden sluiten er bij voorkeur hun contracten af, al dan niet gepaard met de nodige onmin.

Het monumentale pand blijft tot 1943 stedelijk bezit. In de periode 1947-949 wordt het grondig gerestaureerd. Sindsdien heeft het zijn gastvrije bestemming als café en restaurant behouden. De voorgevel bestaat uit een trapgevel in de stijl van de Nederrijnse gotiek. In de voor- en zijgevel zijn korfboognissen geplaatst, met daarin vensters en een deur. De pinakels, opgetrokken uit baksteen, zijn overhoeks geplaatst. Tijdens de restauratie is de gevel gereconstrueerd op basis van oude documenten.

De Waag hoort al bijna 550 jaar bij Doesburg, stad gelegen op het driestrekenpunt van de Achterhoek, de Veluwe en de Liemers. De Koepoortstraat, waar De Waag staat, bevindt zich in de binnenstad, waar het middeleeuwse stratenpatroon nog volledig intact is. Een herinnering aan het rijke verleden van Doesburg als Hanzestad, net zoals De Waag dat is.

Met dank aan Stadsbierhuys De Waag | mijngelderland.nl, waagdoesburg.nl, Wikipedia